Tarıma yönelik verilen hibe ve destekler, çiftçilik ve tarım sektörünün gelişmesi ve dış pazarlarla yarışabilmesi adına sağlanan yardımlardır. Bu yardımlar, 2026 yılında artış göstermektedir. Alan bazlı, biyolojik ve biyoteknik mücadele, tarımsal amaçlı destekler sağlanarak tarım sektörüne avantaj sağlanması amaçlanmaktadır.
Bu yardımlardan bazıları anlaşmalı bankalar aracılığıyla sağlanmaktadır. Bu yazımızda tarıma yönelik hibe ve destekleri, tutarları, bu destekleri kimlerin verdiğini, başvuru sürecini, sağlanan tarımsal kredileri ve anlaşmalı bankaları, destek oranlarını ve daha fazlasını detaylandırıyor olacağız.
Tarımsal Hibe ve Destekler Nedir?
Tarımsal hibe ve destekler, hayvancılık ve tarım alanlarında ilerlemeyi ve işletmelere yardımcı olmayı hedefleyen yardımlardır. Bu destekler, çeşitli kurum ve kuruluşlar tarafından sağlanmaktadır. Tarımsal hibe ve destekler, geri ödemesiz ya da avantajlı oranlarla verilen desteklerdir.
Tarımsal hibe ve destekler yatırım, üretim, modernizasyon, işletme giderlerini kapsayarak işletmelerin gelişme süreçlerine katkıda bulunmaktadır. Tarımsal krediler, avantajlı oranlarla anlaşmalı bankalar tarafından verilmektedir. Tarımsal hibeler ise prim, faiz indirimi ve teknik destek şeklinde uygulanmaktadır.
Tarıma Yönelik Destekleri Kimler Verir?
Tarıma yönelik destek ve hibe sağlayan birçok kurum ve kuruluş bulunmaktadır. Bu kurumların hibe ya da destek vermelerindeki ana amaç, tarım sektörü faaliyetlerine geri ödemesiz ya da avantajlı oranlarla destek sağlamaktır. Türkiye’de tarımsal destekler aşağıdaki kurumlar tarafından sağlanır:
● Tarım ve Orman Bakanlığı: Tarım ve Orman Bakanlığı, Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programını (KKYDP), kırsal kalkınmayı teşvik etmek adına tarım sektörü başta olmak üzere kırsal alanlarda faaliyet gösteren işletmelere hibe sağlayan bir program olarak başlatmıştır. Kırsal alanda uygulanacak projelerin %50-%70 arasında hibe alması sağlanarak kırsal ekonominin canlandırılması hedeflenmektedir.
● TKDK: Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu, Avrupa Birliği fonları yardımıyla IPARD hibe programını yürütmektedir. IPARD programının, 3. dönemi devam etmektedir ve 2021-2027 yılları arasını kapsamaktadır. IPARD III programında 2026 yılı için projelere destek oranı %50-70 arası olarak belirlenmiştir.
● Avrupa Birliği fonları: Avrupa Birliği fonları, Avrupa Birliği’ne katılma adayı olan ülkelere çeşitli alanlarda gelişmeleri için sağlanan desteklerdir. Bu fonların elde edilmesi sonrası bu kaynak, çeşitli bakanlıkların farklı programlarında kullanılarak kalkınmaya yardımcı olmaktadır.
● KOSGEB (tarıma dayalı sanayi için): KOSGEB, genelde KOBİ’lere ve sanayi sektöründe faaliyet gösteren işletmelere destek sağlayan bir kurumdur. Konu tarım olunca KOSGEB, tarıma dayalı sanayi faaliyetleri gösteren işletmelere yardım sağlamaktadır. Bu sayede tarımda teknoloji gelişimi ve sanayileşme teşvik edilmektedir.
● Kalkınma Ajansları: Kalkınma Ajansları, bölgeler arasındaki eşitsizliği azaltmaya çalışarak bölgesel kalkınmayı amaçlayan kuruluşlardır. Türkiye’de 26 adet Kalkınma Ajansı bulunmaktadır ve hepsi farklı illerden sorumludur. Bu ajansların verdiği destekler sayesinde farklı illerde çeşitli projeler desteklenebilmektedir.
● Ziraat Bankası ve kamu bankaları: Ziraat Bankası başta olmak üzere kamu bankaları, tarım sektöründe faaliyet gösteren işletmelere avantajlı oranlardan tarımsal krediler sunmaktadır. Bu kredilerin belirli bir kısmı ya da faiz masrafları bazı programlarda devlet tarafından karşılanmaktadır.
Tarım ve Orman Bakanlığı Tarım Destekleri Nelerdir?
Tarım ve Orman Bakanlığı, tarım desteklerini farklı alanlara ayırarak işletmelere daha detaylı bir kılavuz hazırlamış bulunmaktadır. Bu kategoriler alan bazlı destekler, biyolojik ve biyoteknik mücadele desteği, diğer tarımsal amaçlı destekler, hayvancılık destekleri olarak dörde ayrılmıştır.
- Alan bazlı destekler: Alan bazlı desteklere bitkisel üretim yapan küçük aile işletmesi desteği, fındık alan bazlı gelir ve alternatif ürün desteği, iyi tarım uygulamaları desteği, organik tarım desteği, toprak analizi desteği dahildir. Bu desteklerden
- Biyolojik ve biyoteknik mücadele destekleri: Biyolojik ve biyoteknik mücadele desteklerine açık alanda paket toplamı ve örtüaltı paket toplamı olmak üzere iki destek dahildir.
- Diğer tarımsal amaçlı destekler: Diğer tarımsal amaçlı destekler ise ÇATAK desteği, geleneksel zeytin bahçelerinin rehabilitasyonu desteği, sertifikalı fidan üretim desteği, sertifikalı fidan/fide ve standart fidan kullanım desteği, tarımsal yayım ve danışmanlık desteği, yurtiçi sertifikalı tohum kullanım desteği ve yurtiçi sertifikalı tohum üretim desteğidir.
- Hayvancılık destekleri: Hayvancılık desteklerine atık desteği, besilik erkek sığır desteği, büyükbaş hayvancılık desteklemeleri, çiğ süt desteği, damızlık ana arı desteği, GAP-DAP-KOP-DOKAP hibe desteği, hayvan hastalığı tazminatı desteği, hayvancılığın geliştirilmesi (hayvansal üretimin artırılması) projesi, ipek böceği (yaş koza) desteği, küçükbaş hayvancılık desteği, su ürünleri destekleri, sürü yöneticisi istihdam desteği, süt primi desteği, tiftik üretim desteği, yem bitkileri desteği, arıcılık desteği, hayvan genetik kaynakları desteği dahildir.
Arıcılık destekleri, arıcılık desteği ve bombus arısı desteğinden oluşmaktadır. Hayvan genetik kaynakları destekleri ise arı koruma, büyükbaş koruma, damızlığa ayrılan manda yavrusu desteği, damızlık erkek materyal (koç ve teke) desteği, halk elinde küçükbaş hayvan ıslahı elit sürü desteği, halk elinde küçükbaş hayvan ıslahı taban sürü desteği, halk elinde manda ıslahı desteği, küçükbaş koruma desteği ve sığır pedigrili koruma desteğini içermektedir.
● Hayvan başına destekler
● Sertifikalı tohum ve fide destekleri
● Organik ve iyi tarım destekleri
TKDK (IPARD) Tarım Hibeleri Nedir?
Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK) tarafından yürütülen IPARD Programı, tarım ve kırsal kalkınma yatırımlarına %50–%70 oranında geri ödemesiz hibe sağlamaktadır. IPARD programının açılımı Instrument for Pre-Accession Assistance-IPA’dir, Katılım Öncesi Yardım Aracı-Kırsal Kalkınma Bileşeni anlamına gelmektedir.
TKDK’nın yürüttüğü IPARD III programı kapsamında tarımsal aktiviteler, hayvancılık, bitkisel ve hayvansal ürünlerin işlenmesi, paketlenmesi, soğuk hava depoları, tarımsal makine ve ekipmanlar, tarımsal tesislere eklenen yenilenebilir enerji kaynakları alanlarında destek sağlanmaktadır. IPARD III programı, hibe olarak geçmektedir yani geri ödemesizdir. Bu sebeple, tarımsal işletmeler tarafından sıklıkla tercih edilen bir programdır.
Desteklenen alanlar:
● Hayvancılık yatırımları
● Gıda işleme tesisleri
● Soğuk hava depoları
● Tarımsal makine ve ekipman
● Yenilenebilir enerji (tarımsal tesislerde)
IPARD III Programı Tarım Sektörü İçin Ne Sunuyor?
IPARD III programı kapsamında tarım sektörü için ülke genelindeki en yüksek hibe oranları sunulmaktadır. Destek oranı %50 ila %70 arasında değişmektedir. Tarım dahil olmak üzere birçok ürün ve sektörü kapsamına alan IPARD III programı sayesinde işletmeler kolaylıkla büyüyebilmekte ve giderlerini karşılayabilmektedir.
IPARD III programı kapsamında genç ve kadın çiftçilere ek avantajlar sunulmaktadır. Genç ve kadın çiftçilere %10 oranında daha fazla destek uygulanmaktadır. Genç çiftçi tanımına 40 yaşına kadar olan çiftçiler dahildir. IPARD III programı geri ödemesiz destek sağladığından dolayı başvuru süreci daha çekişmeli geçmektedir. Bu sebeple, çevre ve sürdürülebilirlik gibi öncelikli alanların yazılan projelere dahil edilmesi, destek alınması ihtimalini artırmaktadır.
Avrupa Birliği Tarım Hibeleri Nelerdir?
Avrupa Birliği tarım hibelerinin en çok bilineni IPARD programıdır. IPARD III programı kapsamında işletmelere geri ödemesiz destek sunularak kırsal kalkınma ve tarım desteklenmektedir.
Avrupa Birliği tarafından finanse edilen tarım hibeleri genellikle,
● Kırsal kalkınma
● Sürdürülebilir tarım
● İklim dostu üretim
● Kooperatif ve birlik projeleri
odaklıdır ve çağrı bazlı uygulanmaktadır.
Hangi Tarım Alanları Desteklenmektedir?
Tarım desteklerinde oldukça fazla alana destek sağlanmaktadır. Tarımın her yönü desteklenilerek işletmelere birçok yönden rahatlık sağlanması amaçlanmaktadır. Bu sebeple, bitkisel üretim, hayvancılık, seracılık, organik tarım, arıcılık, tıbbi ve aromatik bitkiler, su ürünleri, tarıma dayalı sanayi gibi kategorilerde faaliyet gösteren işletmelere yardım sağlanmaktadır.
- Hayvancılık: IPARD programı kapsamında verilen destek oranı %60-75 arasındadır.
- Organik tarım: Organik tarım projeleri öncelikli olarak görülmektedir ve çoğu hibe programında ekstra destekten yararlanabilmektedir.
- Su ürünleri: Örneğin, IPARD programında destek oranı %50-70 arasındadır.
- Tarıma dayalı sanayi: IPARD programı kapsamında %60 ila %75 arasında destek sağlanmaktadır.
- Tıbbi ve aromatik bitkiler
- Seracılık
- Bitkisel üretim
Tarımsal Hibeler Kimler İçin Uygundur?
Türkiye’de çeşitli kurumlar tarafından sunulan hibe ve destek programları, birçok türde işletmeyi kapsamaktadır. Tarımsal hibelerin asıl odağı olan çiftçiler, bu programlara katılım gösterenlerin başında gelmektedir. Çiftçilerin destek alması için ÇKS kaydı olması gerekmektedir.
Bunun yanı sıra, tarımsal işletmeler de tarımsal hibelerden yararlanmak için uygun olanlar arasındadır. İşletmelerini geliştirmek ya da faaliyetlerini desteklemek isteyen tarımsal işletmelere bu hibeler önerilmektedir.
Kooperatif ve üretici birliği olarak hareket eden çiftçilere de özel destekler sunulmaktadır. Ortak yatırım yapmak isteyen ve başvurularını birlikte yürüten kooperatif ve birlikler, kırsal kalkınma gibi alanlarda oldukça fazla destek almaktadır.
Tarım şirketleri, tarımsal işletmelere göre daha büyük ölçekte faaliyet gösteren firmaları kapsamaktadır. Özellikle işleme ve paketleme kategorilerinde faaliyet gösteren firmalar, bu desteklerden yararlanmaktadır.
● Çiftçiler (gerçek kişiler)
● Tarımsal işletmeler
● Kooperatifler ve birlikler
● Tarım şirketleri
Tarıma Yönelik Hibeler Ne Kadar?
Tarıma yönelik hibelerde destek oranları %75’e kadar varmakta ve destek tutarları milyonlarca TL’ye çıkmaktadır. Bu yardımların bazıları geri ödemesiz, bazısı ise kısmen geri ödemelidir. Tarım destek programları kapsamında sağlanan kredilerde de vade ve faiz oranı avantajları bulunmaktadır.
Tarım ve Orman Bakanlığı, TKDK ya da IPARD III, Avrupa Birliği hibeleri gibi desteklerde %50 ila %75 arasında destek sağlanmaktadır. Destek tutarları 20 milyon TL’ye kadar çıkmaktadır.
2026’da Tarımsal Kredileri Kimler Verir?
Türkiye’de tarıma yönelik krediler ağırlıklı olarak aşağıdaki kurumlar tarafından sağlanmaktadır.
-
Ziraat Bankası
Ziraat Bankası, özellikle tarım faaliyetlerine destek veren bir kamu bankasıdır. Bu bankanın aktif olarak yürüttüğü tarım kredileri Çiftçi Destek Kredisi, Tarımsal Kobi Kredisi, Kadın Çiftçi Kredisi, Genç Çiftçi Kredisi, Üreten Kooperatif Kredisi, Altın Kovan Kredisi, Tarım Transfer Kredisi, Balıkçı Destek Kredisi, Hayvansal Üretim Kredileri, Su Ürünleri Kredileri, Bitkisel Üretim Kredileri, Tarımsal Mekanizasyon Kredileri, Küçük Ekipman Kredileri, Basınçlı Sulama Kredileri olarak sıralanabilmektedir.
Çiftçi Destek Kredisi, 1 milyon TL’ye kadar sunulmaktadır ve 36 ay vade imkanı sunmaktadır. Bu kredi gelir dönemlerine uygun olarak 3, 6 ya da 12 ayda bir ödemeli olarak sağlanabilmektedir.
Kadın Çiftçi Kredisi ve Genç Çiftçi Kredisi, 3 milyon TL’ye kadar kredi sunmaktadır.
Altın Kovan Kredisi, 300 bin TL’ye kadar kredi sunmaktadır.
-
İş Bankası
Tarım kredileri sunan özel bankalardan biri olan İş Bankası, tarımsal işletmelere özel birçok kredi çıkarmıştır. Bu bankanın aktif olarak yürüttüğü tarım kredileri Anında Tarım Kredisi, hayvancılık kredileri, tarım kredileri, traktör ve ekipman kredileri, işletme kredileri, tarımsal yatırım kredileri olarak sıralanmaktadır.
Hayvancılık kredileri ise büyükbaş ve küçükbaş hayvancılık kredileri, arıcılık kredisi, tavukçuluk kredisi olarak üçe ayrılmaktadır.
Tarım kredileri ise tarımsal işletme kredisi, sözleşmeli üretim kredisi, seracılık kredisi, mantar işletmeciliği kredisi, orta vadeli tarım kredisi, müstahsil makbuzuna dayalı tarım kredisi, organik tarım kredisi, sürdürülebilir tarım kredisi, tarımsal arazi kredisi olarak sıralanmaktadır.
Traktör ve ekipman kredileri ise traktör kredisi, tarım ekipman kredisi, pick-up türü arazi taşıtı kredisi, küçük tarım ekipmanları kredisi, büyükbaş süt hayvancılığı makine ekipman kredisi olarak beş adet kredi çeşidinden oluşmaktadır.
Anında Tarım Kredisi kapsamında 2 milyon TL’ye kadar kredi verilmektedir ve ödemeler 1, 3, 6, 12 aylık sürelerle taksitlendirilebilmektedir. Vade süresi 48 ay olarak belirlenmiştir.
-
DenizBank
DenizBank, tarımsal işletmelere kredi sağlayan bir diğer özel bankadır. Bu banka tarımsal ihtiyaç kredisi, taksitli tarımsal ihtiyaç kredisi, ekipman kredisi, TMO (Toprak Mahsulleri Ofisi) kredisi, besi hayvancılığı kredisi, süt hayvancılığı kredisi, sera yapım ve bakım kredisi, arazi (tarım) alım kredisi, projeli yatırım kredileri, arıcılık kredisi, su ürünleri kredisi, sürdürülebilirlik kredileri, meyve tesis kredisi seçeneklerini bulundurmaktadır.
Ekipman kredisi: Kredi tutarı ekipmanın fatura bedelinin azami %75’i olarak belirlenmektedir.
Besi hayvancılığı kredisi: Besi sığırı başına kullandırılabilen azami kredi limiti fatura bedelinin %75’i olarak belirlenmiştir.
Sürdürülebilirlik kredileri ise coğrafi işaretli ürün kredisi, verimli sulama kredisi, teknolojik ekipman kredisi olarak üçe ayrılmaktadır.
Projeli yatırım kredilerine hayvansal üretim ve bitkisel üretim yürüten işletmelerle beraber IPARD ve Kırsal Kalkınma Programından yararlanmak isteyen işletmeler başvurabilmektedir.
-
Vakıfbank
Vakıfbank, çiftçilere kredi sunan bir kamu bankasıdır. Tarım kredileri kapsamında işletme kredileri, tarımsal üretime TAM destek kredi paketi, yatırım kredileri, proje kredileri, KGF kefalet destekli tarım kredileri verilmektedir.
İşletme kredileri ise Bitkisel Üretim İşletme Kredisi, Süt/Besi Hayvancılığı İşletme Kredisi, Kanatlı Hayvan Yetiştiriciliği İşletme Kredisi, Örtü Altı İşletme Kredisi
At Yetiştiriciliği Kredisi, Arıcılık Kredisi, Mantar Yetiştiriciliği Kredisi, Su Ürünleri Yetiştiriciliği ve Avcılık Kredisi, Elektronik Ürün Senedi-ELÜS Kredisi, Tarımsal İşletme Kredisi, Sözleşmeli Üretim Kredisi, Rotatif Tarım Kredisi ve Spot Tarım Kredisi olarak sıralanmaktadır.
Yatırım kredileri ise Traktör Kredisi (0 KM ve 2. el), Tarım Araç Kredisi (0 KM ve 2. el), Tarım Ekipman Kredisi, Tarım Arazisi Alım Kredisi, Tarım İşyeri Edindirme Kredisi, Süt Hayvanı Alım Kredisi ve Tarımsal Yatırım Kredisi sunulmaktadır.
Proje kredileri ise IPARD Proje Kredisi, IPARD Hibe Destekli Yatırım Kredisi ve Tarım Proje Kredisi olarak üçe ayrılmaktadır.
-
QNB Finansbank
Özel bir banka olan QNB Finansbank, tarımla uğraşan işletmelere oldukça çeşitli kredi imkanları sunmaktadır. Tarım kredileri kapsamında işletme kredileri ve yatırım kredileri verilmektedir. İşletme kredileri ise Bitkisel Üretim Kredisi, Besicilik Kredisi, Kanatlı Kümes Hayvancılığı Kredisi, Süt Hayvancılığı Kredisi, Meyve/Bağ Kredisi, Organik Tarım Kredisi, Arıcılık Kredisi, Sera Kredisi, Su Ürünleri Kültür Balıkçılığı Kredisi, Su Ürünleri Avcılığı Kredisi, Gelire Endeksli Tarım Kredisi, Sözleşmeli Üretim Kredisi, Tarımsal Borçlu Cari Hesap Kredisi (BCH), Tarımsal Kredili Mevduat Hesabı (KMH) Çiftçi Nakit Kredisi ve Çek Kredisi olarak sunulmaktadır.
Yatırım kredileri ise Traktör/Pikap Kredisi, Tarımsal Ekipman Kredisi, Tarla Alım Yatırım Kredisi, Tarımsal Sulama Yatırım Kredisi, Tarımsal Proje Kredisi, Meyve/Bağ Tesisi Yatırım Kredisi, Besicilik Yatırım Kredisi, Kanatlı Kümes Hayvancılığı Yatırım Kredisi, Süt Hayvancılığı Yatırım Kredisi, Arıcılık Yatırım Kredisi, Sera Yatırım Kredisi, Su Ürünleri Kültür Balıkçılığı Yatırım Kredisi ve Su Ürünleri Avcılığı Yatırım Kredisi olarak sunulmaktadır.
-
Tarım Kredi
Tarım Kredi, çiftçileri ilk adımdan son ana kadar destekleyen bir sistem hazırlayarak yardım sağlamaktadır. Üretim sürecinde çiftçilere gübre, yem, ilaç, tohum, sulama, sigorta (Bereket Sigorta) temin edilmektedir. Tarım Kredi, tarımsal işletmelere teknik danışmanlık ve rehberlik hizmetini ücretsiz olarak sağlamaktadır.
Tarım Kredi anlaşmalı olduğu çiftçileri desteklemek adına onlardan ürün alımı yapmaktadır, böylece çiftçilerin pazar bulma kaygısı azaltılmış olmaktadır.
Tarım Kredi, çiftçilerden aldığı ürünleri Tarım Kredi tesislerinde katma değeri yüksek ürünlere dönüştürmektedir. Bu ürünler satış noktalarına gönderilerek halkla buluşmaktadır.
-
Akbank
Akbank, özel bir banka olarak çiftçilere kredi sunmaktadır. Tarımsal krediler kapsamında tarımsal işletme sermayesi kredileri, yatırım kredileri, Toprak Mahsulleri Ofisi A.Ş. (TMO) kredileri ve ELÜS kredileri, refinansman kredileri sağlanmaktadır.
Tarımsal işletme sermayesi kredileri ise ürün ön finansmanı kredisi ve kısa vadeli süt hayvancılığı kredisi olarak ikiye ayrılmaktadır.
Yatırım kredileri ise arsa/tarla/bahçe alım kredisi, sera kredisi, damla sulama kredisi, uzun vadeli yatırım kredisi, tarımsal ekipman kredisi, araç kredileri, uzun vadeli süt hayvancılığı kredisi, konut kredileri olarak sunulmaktadır.
-
Ziraat Katılım Bankası
Ziraat Katılım, tarımsal finansman desteği kapsamında bitkisel üretim finansmanı, basınçlı sulama finansmanı, tarımsal mekanizasyon finansmanı, tarımsal Ar-Ge yatırımları finansmanı, biyo-tarım yatırımları finansmanı, yenilenebilir enerji yatırımları finansmanı, soğuk hava deposu finansmanı, lisanlı depoculuk finansmanı, arazi alımı finansmanı, tarımsal ürünlerin işlenmesi finansmanı, su ürünleri finansmanı, hayvansal üretim finansmanı, tarım makineleri parkı finansmanı, küçük ekipman finansmanı sunmaktadır.
-
Fibabank
Fibabank, KOBİ ve esnaf kredisi kapsamında tarımsal işletmelere ve çiftçilere 1 milyon TL tutarında kredi imkanı sunmaktadır. Bu kredinin azami vade süresi 24 aydır.
-
Şekerbank
Şekerbank, tarımsal işletme kredileri kapsamında taksitli tarım kredisi, TMO ürün bedeli kredisi, çiftçi SGK KMH, sözleşmeli üretim kredisi, ELÜS kredisi, tarım stok finansmanı kredisi sunmaktadır.
-
Yapı Kredi
Yapı Kredi tarafından tarım kredileri kapsamında tarımsal üretim kredisi, besicilik kredisi, süt hayvancılığı işletme kredisi, tarımsal yatırım kredisi, hayvan alım kredisi, seracılık kredisi, sera yapım kredisi, traktör kredisi, sözleşmeli tarım kredisi, TMO makbuz senedi kredileri, tarım makineleri kredisi, ticari taşıt kredisi ve IPARD proje kredisi sunulmaktadır.
Tarım Kredileri Hangi Alanlarda Kullanılabilir?
Bankalar tarafından çiftçilere özel sunulan tarım kredileri, birçok alanda kullanılabilmektedir. Çiftçiler, tarımsal işletmeler, kooperatifler, üretici birlikleri, tarımsal şirketler bu kredilerden yararlanarak bitkisel üretim, hayvan alımı, yem ve bakım, tarımsal makine ve ekipman giderlerini, seracılık yatırım, sulama ve altyapı yatırımlarını karşılayabilmektedir.
Bitkisel üretim giderlerine gübre, ilaç, sigorta, fide, tohum gibi harcamalar dahildir. Küçükbaş ve büyükbaş hayvan alımının yanı sıra genel olarak hayvan alımı giderleri de bu kredilerle karşılanabilmektedir.
Hayvancılık faaliyetleri yürüten işletmeler için yem ve bakım giderlerini finansmanla karşılamak mümkündür. Seracılık, sulama ve altyapı yatırımları için de tarımsal krediler oldukça uygundur.
● Bitkisel üretim giderleri
● Hayvan alımı
● Yem ve bakım giderleri
● Tarımsal makine–ekipman
● Seracılık yatırımları
● Sulama ve altyapı yatırımları
Tarımsal Hibe ve Desteklerde Aranan Temel Şartlar Nelerdir?
Tarımsal hibe ve destek sürecinde işletmelere yardım sağlanabilmesi için aranan birkaç ana şart bulunmaktadır. Bu şartlardan ilki, hibe veya desteğe başvuracak çiftçinin Çiftçi Kayıt Sistemi’ne (ÇKS) kayıtlı olmasıdır. ÇKS kaydı olmayan çiftçiler, en temel şartı yerine getirmediği için değerlendirmeye alınmayacaktır.
Başvurulacak hibe veya destek programının kapsamına aldığı alanlarda proje yazmak ve yatırımda bulunmak her zaman tarımsal işletmelerin ve çiftçilerin düşünmesi gereken bir noktadır. Öncelikli alanlara odaklanan projelerin destek ya da hibe alma ihtimali de yükselmektedir.
● ÇKS kaydı
● İlgili kayıt sistemlerine üyelik
● Proje ve yatırım uygunluğu
Tarıma Yönelik Desteklere Nasıl Başvurulur?
Tarıma yönelik desteklere başvurmak için destek türünün belirlenmesi, uygunluk ve yatırım analizi, proje ya da başvuru dosyasının hazırlanması, kurum değerlendirmesi, uygulama ve ödeme adımlarını takip etmek gerekmektedir. Tarıma yönelik desteklere başvuru süreci birçok önemli adımı içermektedir. Bu adımlarda yapılacak hatalar yüzünden hibe ya da destek kaybına uğramak mümkündür.
1. Destek türünün belirlenmesi
Tarımsal işletmelere ve çiftçilere sunulan birçok destek programı bulunmaktadır. Bu programlar arasından işletmeye en fazla yarar sağlayacak olanın seçilmesi gerekmektedir. Bu adımda bir danışmanlık şirketiyle beraber çalışmanız önerilmektedir.
2. Uygunluk ve yatırım analizi
İşletmenin ya da çiftçinin ilgili programa uygunluğu bu adımda sorgulanmalıdır. Tarımsal işletmelerin uygun olmadıkları programlara başvurmaları otomatik reddedilmeyle sonuçlanacaktır. Yapılacak yatırımın detayları aşamada belirlenmektedir ve bütçe, kapasite gibi detayların program şartlarıyla karşılaştırılması yapılmaktadır.
3. Proje / başvuru dosyası
Başvuru yapılacak program belirlendikten sonra işletme ve çiftçilerin projelerini yazmaları ve başvuru dosyalarını hazırlamaları beklenmektedir.
Proje yazımı kısmında program şartlarının göz önünde bulundurularak proje detaylarının belirlenmesi, işletmelere değerlendirme aşamasında önemli bir avantaj sağlayacaktır.
Başvuru dosyasını hazırlarken eklenmesi gereken belgeleri titizlikle hazırlamak kritik bir noktadır. Belgelerin doğru bilgileri içermesi ve güncel olması kriterlerini unutmamak gerekmektedir.
4. Kurum değerlendirmesi
Bu noktada işletme başvurusunu göndererek ilgili kurumun değerlendirmesini beklemektedir. Kurumun yetkilileri program mevzuatına göre değerlendirme yaptıktan sonra destek almaya hak kazanan işletme ve çiftçilere bildirimde bulunmaktadır.
5. Uygulama ve ödeme
Bu aşamada işletmelerin program detaylarını ve şartlarını unutmaması gerekmektedir. Uygulama aşamasında yapılacak hatalar, hibe ya da destek reddine sebep olmaktadır. Tarım sektörüne sağlanan desteklerde genellikle ödemeler proje tamamlanmadan verilmektedir.
Tarım Hibelerinde En Sık Yapılan Hatalar Nelerdir?
Tarım hibelerinde en sık yapılan hatalar yanlış destek programı seçimi, eksik kayıt ve belgeler, uygun olmayan harcama kalemleridir. Tarım hibe ve desteklerinden yararlanmak isteyen çiftçi ve tarımsal işletmelerin başvuru sürecinde sık sık yaptığı benzer hatalar bulunmaktadır. Bu hataların erkenden farkına varılıp düzeltilmemesi durumunda hibe ve destek reddiyle karşılaşmak mümkündür.
● Yanlış destek programı seçimi: Destek programı seçme sürecinde danışmanlık şirketleriyle çalışılması önerilmektedir. İşletmeler ve çiftçiler, tarım sektörünü kapsayan ancak şartlarını şahsen sağlamadıkları programlara başvurma hatasına düşebilmektedir. Bu sebeple vakit ve maliyet kaybı yaşanmaktadır.
● Eksik kayıt ve belgeler: Çoğu destek programına başvurunun ilk şartlarından biri ÇKS (Çiftçi Kayıt Sistemi) kaydına sahip olmaktadır. Bu ve benzeri kayıt şartlarını yerine getirmeyen tarımsal işletmeler ve çiftçiler, başvuru yapma şansına sahip olamayacaktır.
Benzer şekilde, başvuru aşamasında toplanan ve teslim edilen belgelerin eksik olması da otomatik reddedilmeyle sonuçlanacaktır. Bu sebeple, belgelerin güncel olması ve doğru bilgilerin yazılı olduğundan emin olunması gerekmektedir.
● Uygun olmayan harcama kalemleri: Her tarımsal hibe ya da destek programının karşıladığı harcama kalemleri farklıdır. Bu detayların takip edilmesi ve sadece destek kapsamında olan harcamaların ödemesinin talep edilmesi gerekmektedir.
Tarım Destekleri Birlikte Kullanılabilir mi?
Bakanlık destekleriyle banka kredileri beraber kullanılabilmektedir, IPARD ve farklı kalemlerin masraflarına destek sağlanmaktadır ancak aynı gider için çifte hibe alınamamaktadır. Destek kapsamındaki kalemlerin detaylı bir şekilde incelenmesi ve ilgili gider için en uygun programın işletme tarafından seçilmesi gerekmektedir.
Tarımsal Hibelerin Avantajları Nelerdir?
Tarımsal hibelerin avantajları yatırım maliyetlerini düşürmeleri, üretimde modernizasyon sağlamaları, kırsal kalkınma ve istihdam sağlamaları, uzun vadeli sürdürülebilirlik imkanlarıdır.
Tarımsal hibeler, geri ödemesiz verilen destekler olmaları nedeniyle tarımsal işletmeler ve çiftçilerin oldukça tercih ettikleri seçenekler olmaktadır. Bu hibelerden yararlanmanın birçok olumlu yönü bulunmaktadır.
● Yatırım maliyetlerinin düşmesi: Tarımsal hibeler kapsamında sağlanan geri ödemesiz destekler sayesinde işletmelerin yatırım maliyetleri önemli bir oranda azalmaktadır.
● Üretimde modernizasyon: Tarım hibe programlarının çoğu işletmelerin modernizasyon süreçlerini destekler durumdadır. Bu sayede, işletmeler masrafsız ya da az masraflı şekilde faaliyetlerini ve kapasitelerini iyileştirebilmektedir.
● Kırsal kalkınma ve istihdam: Tarımsal hibe ve destekler sayesinde kırsal kalkınma sağlanmasına yardımcı olunmaktadır. Bu programların sağladığı destek sayesinde ilgili bölgede istihdam artışı da görülmektedir.
● Uzun vadeli sürdürülebilirlik: Tarımsal hibe ve destekler, işletmelerin sürdürülebilir yatırımlarda bulunmasına yardımcı olmaktadır. Bu destekler sayesinde işletmeler, uzun süre devam ettirebilecekleri proje ve planlarla ilgilenerek işletmelerinin sürdürülebilirliğini artırmaktadır.
Nextera Danışmanlık Tarım Hibe ve Desteklerinde Nasıl Destek Olur?
Nextera Danışmanlık olarak tarım hibe ve desteklerine başvuru sürecinde tarımsal işletmelere, çiftçilere, üretici birliklerine, kooperatiflere, tarım şirketlerine yardımcı olmaktayız. Alanında uzman profesyonellerden oluşan ekibimizle birlikte tarımsal hibe ve desteklere başvuru sürecinin her adımında işletmenizi desteklemekteyiz.
Nextera ekibi olarak sürece uygun program analizi yaparak başlamaktayız. En avantajlı program seçildikten sonra proje yazımı ve yatırım analizi yapmaktayız. Başvuru aşamasında doğru belgelerin yüklenmesini sağlamaktayız ve işletmelerin son başvuru tarihlerini kaçırmamaları adına düzenli takipte bulunmaktayız. Uzman ekibimizle birlikte IPARD III desteği, TÜBİTAK destekleri, SGK teşvikleri gibi alanlarda uçtan uca danışmanlık sunmanın yanı sıra tarım ve hibe desteklerinde de işletmenize yardım sunmaya hazırız.
